Skip to main content

Choć wiele osób sięga po produkty bezglutenowe ze względów zdrowotnych, to jak pokazują nowe badania, zawierają one więcej cukru i mniej składników odżywczych niż zwykła żywność

Konsumenci coraz chętniej sięgają po produkty bezglutenowe mimo, że płacą za nie więcej. Robią to z dwóch powodów. Część z nich jest faktycznie ma nietolerancję na gluten (na przykład chorują na celiakie), ale większość z nich robi to prewencyjnie (np tylko podejrzewają, że gluten im nie służy) albo z ogólnych powodów zdrowotnych. Większość osób wychodzi z założenia, że jeśli dany produkt nie ma glutenu, to automatycznie jest bardziej zdrowy od swojego glutenowego z zamiennika. I są gotowi za nie płacić więcej. Tymczasem jak wykazał Sachin Rustgi, profesor nadzwyczajny biologii molekularnej na Uniwersytecie Clemson jest dokładnie na odwrót.  Produkty bezglutenowe dostarczają mniej białka, a więcej cukru i kalorii w porównaniu z alternatywami zawierającymi gluten. 

W badaniu porównano produkty bezglutenowe z ich odpowiednikami zawierającymi gluten, a wyniki wskazały, że wiele rzekomych korzyści ze stosowania produktów bezglutenowych — takich jak kontrola masy ciała i leczenie cukrzycy — jest przesadzonych. Obecnie wiele produktów bezglutenowych nie zawiera błonnika pokarmowego, białka i niezbędnych składników odżywczych . Producenci często dodają suplementy, aby to zrekompensować, ale włączenie błonnika pokarmowego podczas przetwarzania może utrudniać trawienie białka .

Ponadto produkty bezglutenowe zazwyczaj zawierają wyższy poziom cukru w ​​porównaniu z innymi produktami zawierającymi gluten. Długotrwałe przestrzeganie diety bezglutenowej wiąże się ze zwiększonym wskaźnikiem masy ciała, lub BMI, i niedoborami żywieniowymi . Produkty bezglutenowe w dużej mierze nie zawierają pszenicy, żyta, jęczmienia, a czasami owsa, które są bogatym źródłem arabinoksylanu , kluczowego polisacharydu nieskrobiowego. Arabinoksylan zapewnia kilka korzyści zdrowotnych , w tym promowanie korzystnych bakterii jelitowych, poprawę trawienia, regulację poziomu cukru we krwi i wspieranie zrównoważonej mikrobioty jelitowej.

Badanie wykazało również, że trudno znaleźć produkt bezglutenowy, który wyróżniałby się pod każdym względem odżywczym, na przykład wysoką zawartością białka i błonnika oraz niską zawartością węglowodanów i cukru. Wyjątkiem jest  bezglutenowy chleb z ziarnami, który zawiera znacznie więcej błonnika — 38,24 grama na 100 gramów — niż jego odpowiedniki zawierające gluten . Jest to prawdopodobnie spowodowane wysiłkami producentów, aby rozwiązać niedobory błonnika poprzez stosowanie składników, takich jak hydrokoloidy amarantusa czy komosy ryżowej (rozpuszczalne w wodzie makrocząsteczki stosowane w bezglutenowych wypiekach z mąki komosy ryżowej).

Termin dieta bezglutenowa stał się modnym słowem, podobnie jak dieta organiczna i jest obecnie częścią codziennego życia wielu osób, często bez pełnego zrozumienia jej rzeczywistych korzyści. Podczas gdy dieta bezglutenowa jest medyczną koniecznością dla osób wrażliwych na gluten, choroby zwanej celiakią lub dla osób z alergią na pszenicę, inni przyjmują dietę bezglutenową ze względu na postrzegane korzyści zdrowotne lub dlatego, że jest to trend.

W 2024 r. globalny rynek produktów bezglutenowych wyceniono na 7,28 mld dolarów , a prognozuje się, że do 2032 r. osiągnie on wartość 13,81 mld dolarów.  Około 25% populacji USA spożywa produkty bezglutenowe . Ta liczba jest znacznie wyższa niż 1% osób z celiakią i czy odsetek poniżej 1% osób z alergią na pszenicę .